دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود

دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود

واکاوی آینده پژوهی با رویکرد آیت الله بهجت (ره) به آموزه مهدویت

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسنده
استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
چکیده
دانش آینده‌‌پژوهی، درصدد ایجاد و توسعه رهیافت‌‌های متحول‌‌کننده‌‌ای در زیست بشر است. مهدویت نیز به‌عنوان آموزه‌‌ای که در امتداد زمان، گسترده شده است، ظرفیت‌های تازه‌ای از برنامه دین برای آینده جهان را منکشف می‌‌کند. پرداختن به وجوه هماهنگ این دو جریان، بر غنای مطالعات آینده‌پژوهانه می‌‌افزاید. هدف این پژوهش، واکاوی آینده‌‌پژوهی از خلال بیانات آیت‌الله بهجت ره در باب آموزه مهدویت است. روش پژوهش، توصیفی‌تحلیلی است و یافته‌ها حاکی از این است که بیانات و تجربیات عرفانی آیت‌الله بهجت ره، ظرفیت مناسبی برای بازآفرینی مباحث ناظر به آینده، خلق معانی تازه برای دانش آینده‌‌پژوهی و توسعه قلمرو آن دارد. ترسیم مبادی آینده‌پژوهی از طریق پرداختن به اضلاع مثلث آینده‌پژوهی و تحلیل توحیدیِ آن صورت گرفته است. در این پژوهش با نظر به سلوک علمی و عملی آیت‌الله بهجت ره، به تفکیک آینده‌پژوهی مردمی از سیستمی و نقش حوادث غیرمترقبه در آینده پرداخته شده است. همچنین با ارائه تفسیری از اصل عدم قطعیت، به دلالت‌های پذیرش یا نفی این اصل برای آینده دینی رسیده و نهایتا مفاهیم و مصادیقی که در جهان پیشاظهور و پساظهور، فرج شخصی را منجر به فرج عمومی می‌کند، واکاوی شده است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

An Analysis of Futurology via Ayat-Allah Bahjat’s Approach to the Doctrine of Mahdism

نویسنده English

parastoo mesbahi jamshid
Assistant Professor of Farhangian University
چکیده English

The discipline of Futures Studies seeks to establish and develop transformative approaches in human life. Similarly, Mahdism, as a doctrine extending across time, reveals fresh capacities regarding religion's plan for the global future. Addressing the harmonious facets of these two currents adds richness to futures-oriented studies. The objective of this research is to analyze Futures Studies through the lens of Ayat-Allah Bahjat’s statements on the doctrine of Mahdism. The research method is descriptive-analytical. Findings indicate that Ayat-Allah Bahjat's mystical statements and experiences possess suitable capacity for regenerating future-oriented discussions, creating new meanings for Futures Studies, and expanding its scope. Delineating the principles of Futures Studies is achieved by addressing the sides of the "Futures Studies Triangle" and providing a monotheistic analysis thereof. In this research, with regard to Ayat-Allah Bahjat's scientific and practical conduct, a distinction is made between "Grassroots Futures Studies" and "Systemic Futures Studies," as well as the role of unforeseen events in the future. Furthermore, by offering an interpretation of the "Uncertainty Principle," the study arrives at the implications of accepting or rejecting this principle for a religious future. Finally, concepts and instances in the pre- and post-Reappearance eras, where "Personal Deliverance" (Faraj) leads to "General Deliverance," are analyzed.

کلیدواژه‌ها English

Doctrine of Mahdism, futurology, Ayat-Allah Bahjat, principles of futurology, deliverance
ترجمه عربی چکیده

تحلیل للدراسات المستقبلیة وفق مقاربة آیة الله الشیخ بهجت للعقیدة المهدویة

برستو مصباحی جمشید[1]

الملخص

یسعى علم المستقبلیات (الدراسات المستقبلیة) إلى إیجاد وتطویر مقاربات تحوّلیة فی حیاة البشر. والمهدویة کذلک، بصفتها عقیدة ممتدة فی الزمان، تکشف عن طاقات جدیدة لبرنامج الدین لمستقبل العالم. إن تناول الوجوه المتناغمة لهذین التیارین یُضفی ثراءً على الدراسات المستقبلیة. یهدف هذا البحث إلى تحلیل الدراسات المستقبلیة من خلال کلمات آیة الله الشیخ بهجت حول العقیدة المهدویة. المنهج المتبع هو الوصفی-التحلیلی. تشیر النتائج إلى أن کلمات وتجارب آیة الله الشیخ بهجت العرفانیة تمتلک قابلیة مناسبة لإعادة صیاغة المباحث الناظرة للمستقبل، وخلق معانٍ جدیدة لعلم المستقبلیات وتوسیع نطاقه. تم ترسیم مبادئ الدراسات المستقبلیة عبر تناول أضلاع «مثلث الدراسات المستقبلیة» وتقدیم تحلیل توحیدی لها. فی هذا البحث، وبالنظر إلى السلوک العلمی والعملی لسماحته، تم التفریق بین «المستقبلیات الشعبیة» (الجماهیریة) و«المستقبلیات الممنهجة» (النظمیة)، ودور الحوادث غیر المترقبة فی المستقبل. کما تم تقدیم تفسیر لـ «مبدأ عدم الیقین» (اللاحتیمة)، والوصول إلى دلالات قبول أو نفی هذا المبدأ بالنسبة للمستقبل الدینی. وأخیراً، تم تحلیل المفاهیم والمصادیق التی تؤدی بالفرج الشخصی إلى الفرج العام فی عالم ما قبل الظهور وما بعده.

الکلمات المفتاحیة: العقیدة المهدویة، الدراسات المستقبلیة، آیة الله الشیخ بهجت، مبادئ الدراسات المستقبلیة، الفرج.


 



[1]. أستاذ مساعد فی قسم العلوم التربویة، جامعة فارهنغیان (جامعة إعداد المعلمین)، طهران، إیران.