دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود

دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود

تحلیل شناختی مسئله انتظار فرج‌‌‌‌‌‌‌،‌ از منظر مقام معظم رهبری

نویسنده
استاد مرکز تخصصی مهدویت و پژوهشگر پژوهشکده مهدویت و موعود گرایی انتظار پویا
چکیده
مقاله پیش­رو، به «تحلیل شناختی مسئله انتظار فرج‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌ ‌‌‌از دیدگاه امام خامنه‌ای» می‌پردازد. هدف تحقیق‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ارائه دیدگاه راهبردی و بافت فکری ایشان در مقوله «انتظار فرج» است. ضرورت‌ پرداختن به این مقوله‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ رهایی از سوگیری‌های شناختی در‌باره انتظار فرج و پیشگیری از خطاهای ذهنی در اعتقاد به مهدویت است. روش تحقیق در مقاله از نوع «توصیفی - ‌تحلیلی» بر پایه سخنان و آثار مکتوب مقام معظم رهبری است. با توجه به یافته‌های تحقیق‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ منظومه فکری ایشان بر یک نظام شناختی مبتنی است که انتظار فرج در پرتو آن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ مقوله‌ای است مفهوم ساز‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ فرجام گرایانه و سازگار با جریان تمدن‌گرایی اسلامی. بازتاب ویژگی‌های ذهنی ایشان‌‌‌‌‌‌‌ درباره انتظار فرج‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ارائه نقشه راهی است که با ایجاد خودیابی شناختی در این راه، ثبات بینشی ایجاد می‌کند و مانع گرایش منفعلانه به مسئله انتظار فرج و از دست دادن این سرمایه اجتماعی می‌شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Cognitive examination of the concept of Awaiting the Deliverance from the viewpoint of the Supreme Leader (Imam Khāmenei)

نویسنده English

Sayyid Mujtabā Maˈnawī
Professor at the Mahdism Specialized Center; Researcher at the Research Center of Mahdism and Messianism (Mahdism and Messianism Research Ceneter).
چکیده English

The present article examines the cognitive analysis of “Awaiting the Deliverance” from the perspective of Imam Khāmenei, aiming to present his strategic viewpoint and intellectual context on the topic. The importance of addressing this issue lies in dispelling cognitive biases and preventing mental errors related to belief in Mahdism. The research methodology employed in the article is descriptive-analytical, drawing from the Supreme Leader's speeches and written works. According to the research findings, his intellectual system is based on a cognitive system in the light of which Waiting for the Deliverance is a conceptual, finalistic and compatible category with the movement of Islamic civilization. Reflecting his mental characteristics about the Awaiting, he presents a roadmap that, by creating cognitive self-discovery on this path, creates insight stability and prevents a passive tendency towards the issue of the awaiting and the loss of this social capital.

کلیدواژه‌ها English

Mahdism
cognitive analysis
Imam Khāmenei
awaiting the Deliverance
cognitive bias
new Islamic civilization
ترجمه عربی چکیده 

تحلیل معرفی مسألة انتظار الفرج، من وجهه نظر القائد الأعلى للثورة الإسلامیة

السید مجتبی معنوی[1]

المقالة الحالیة تتناول "تحلیل معرفی لمسألة انتظار الفرج، من وجهة نظر الإمام خامنئی". هدف البحث هو تقدیم رؤیة استراتیجیة وسیاق فکری له فی موضوع "انتظار الفرج". ضرورة تناول هذا الموضوع تکمن فی التحرر من الانحیازات المعرفیة حول انتظار الفرج والوقایة من الأخطاء الذهنیة فی الاعتقاد بالمهدویة. طریقة البحث فی المقالة من نوع "وصفی - تحلیلی" استنادًا إلى أقوال وأعمال القائد الأعلى للثورة الإسلامیة. بناءً على نتائج البحث، فإن منظومته الفکریة تعتمد على نظام معرفی یستند إلیه انتظار الفرج، وهو موضوع ذو دلالة، وذو نهایة إیجابیة ومتوافق مع تیار الحضارة الإسلامیة. انعکاس الخصائص الذهنیة له حول انتظار الفرج هو تقدیم خریطة طریق تخلق استقرارًا بینیًا من خلال اکتشاف فی هذا الطریق، وتمنع المیل السلبی تجاه مسألة انتظار الفرج وفقدان راس المال الاجتماعی.

الکلمات المفتاحیة: المهدویة، التحلیل المعرفی، الإمام خامنئی، انتظار الفرج، الانحیاز المعرفی، الحضارة الإسلامیة الجدیدة.

 

[1] . أستاذ المرکز التخصصی للمهدویة وباحث فی معهد المهدویة والموعودیة. sm.manvi@chmail.ir

  1. قرآن کریم

    1. ابن ‌بابویه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد بن ‌علی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ امالی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌‌‌ کتاب‌چی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ تهران‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ 1376.
    2. ________________________،‌‌‌‌‌‌‌ کمال ‌الدین و تمام ‌النعمه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ نشر الاسلامیه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ چاپ دوم‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌ تهران‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ 1395 ق.
    3. ابن شعبه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ حسن بن علی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ تحف العقول‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ جامعه مدرسین‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم‌‌‌‌‌‌‌، 1404 ق.
    4. ابن طاووس‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ سیدعلی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ التشریف بالمنن فی تعریف الفتن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌ صاحب‌الامر‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم‌‌‌‌‌‌‌، 1416 ق‌‌‌.
    5. برقی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ احمد بن محمد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محاسن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌ نشر دار الکتب الاسلامیه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌ قم‌‌‌‌‌‌‌،‌ 1371.
    6. خامنه‌ای‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ سید علی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ انسان 250 ساله‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌ صهبا‌‌‌‌‌‌‌،‌ تهران،‌‌‌‌‌‌ 1390.
    7. ___________________،‌‌‌‌‌‌‌ طرح کلی اندیشه اسلامی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌ مؤسسه ایمان جهادی‌‌‌‌‌‌‌،‌ تهران‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌، 1392.
    8. خزاز‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ علی بن محمد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ کفایه‌الاثر‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ بیدار‌‌‌‌‌‌‌، قم،‌‌‌‌‌‌‌ 1401.
    9. رضی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمدبن حسین‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ نهج‌البلاغه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ صبحی صالح‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ هجرت‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم 1414 ق.‌
    10. طوسی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد بن حسن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ غیبت‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ دارالمعارف‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم، 1411ق.
    11. فراهیدی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ خلیل بن احمد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ العین‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم‌‌‌‌‌‌‌، هجرت‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ 1409.
    12. کشی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد بن عمر‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ رجال الکشی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌ مؤسسه ال‌البیت‌‌‌‌‌‌‌، قم‌‌‌‌‌‌‌، 1371ق.
    13. کلینی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد بن ‌یعقوب ‌بن ‌اسحاق‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ الکافی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ دار‌الکتب الاسلامیه‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ چاپ پنچم‌‌‌‌‌‌‌، تهران، 1407ق.
    14. مجلسی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد باقر‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ بحارالانوار‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌ دار احیاء التراث العربی‌‌‌‌‌‌‌،‌ بیروت،‌‌‌‌‌‌ 1403ق.
    15. ملایی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ حسن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ما منتظریم‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ بنیاد فرهنگی مهدی موعود‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ قم، 1396.
    16. نعمانی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد بن ابراهیم غیبت‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ نشر صدوق‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ تهران، 1397ق‌‌‌‌‌‌‌.

    17.ملایی حسن‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ انتظار موعود‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ مرکز تخصصی مهدویت‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ ش 66‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محسن قرائتی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ روح الله شاکری‌‌‌‌‌‌‌، 1380.

    1. الهی نژاد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ جامعه مهدوی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ شماره 1‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ نجف لک زایی‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ حسین الهی‌نژاد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ 1398.
    2. حاجی زاده‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ محمد‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ دوفصلنامه بازی جنگ‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ شماره 10‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ دانشگاه فرماندهی آجا. ستاد آجا‌‌‌‌‌‌‌،‌‌‌‌‌‌‌ 1398.
    3. Khamenei.ir
دوره 6، شماره 11 - شماره پیاپی 1
بهار و تابستان 1403
شهریور 1403
صفحه 5-26

خلاصه نموداری مقاله
خلاصه نموداری مقاله