پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 Validation of the Criteria of Legitimacy of the Government in Mahdavi Society اعتبار سنجی معیارهای مشروعیت حکومت در جامعه مهدوی 7 24 191673 FA امید درویشی پژوهشگر پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا Journal Article 2024 03 03 One of the issues in the social-political debates is the issue of “legitimacy” of the political systems that has been the focus of attention of the governments for a long time. The government, which will be established in the post-appearance era by Imam of the Time (A.S), needs legitimacy like other governments. But what the basis of the legitimacy of his government is, is the subject which this paper seeks to explain. This article attempts to examine some of the foundations of the legitimacy of governments, such as divine legitimacy, the inherent superiority of the rulers, the legitimacy gained from force and dominance, the legitimacy gained from tradition as well as the basis of the social contract, and validate them with the government of Imam of the Time (A.S). This paper, with a descriptive-analytic method, concludes that the main origin of the legitimacy of the Imam of the Time’s government is “the Divine legitimacy”, and God has given him the right to rule the whole world. The other principles of the legitimacy such as inheritance or inherent superiority also play a role in the legitimacy of his government. In fact, in some way, the Divine legitimacy confirms the government of Imam of the Time (A.S). یکی از موضوعاتی که در مباحث سیاسی اجتماعی وجود دارد، مقوله «مشروعیت» نظام‌های سیاسی است که از دیرباز تا کنون مورد توجه حکومت‌ها بوده است. حکومتی که در عصر پساظهور توسط امام زمان؟عج؟ برپا می‌شود، همانند سایر حکومت‌ها نیازمند برخورداری از مشروعیت است. اما این نکته که مشروعیت حکومت آن حضرت چه مبنایی دارد، موضوعی است که نوشته حاضر در پی تبیین آن است. در این نوشتار تلاش شده است برخی از مبانی مشروعیت حکومت‌ها، از قبیل مشروعیت الاهی، برتری ذاتی حاکمان، مشروعیت حاصل از زور و غلبه، مشروعیت حاصل از سنت و همچنین مبنای قرارداد اجتماعی مورد بررسی قرار گیرند و با حکومت امام زمان؟عج؟ اعتبار سنجی شوند. نوشتار پیش‌رو با روشی توصیفی-تحلیلی چنین نتیجه می‌گیرد که منشأ مشروعیت حکومت امام زمان؟عج؟ «مشروعیت الاهی» است و آن حضرت از طرف خداوند این حق را پیدا کرده است تا بر کل دنیا حاکمیت داشته باشد. برخی دیگر از مبانی مشروعیت، همانند وراثت و یا برتری ذاتی نیز در مشروعیت حکومت آن حضرت نقش دارند و در واقع، به نوعی مشروعیت الاهی حکومت امام عصر را پشتیبانی می‌کنند.

https://www.mouoodmag.ir/article_191673_36858c064703d36dc8595e4f0dd2d75a.pdf

پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 Examining and Criticizing the Speculations of Seyyed Muhammad Ibn Fallah and Ahmad Ibn Ismail Basri, in the Appearance of First Ghaem and Mahdi Before the Appearance بررسی و نقد گمانه‌های مشعشعیان و مدعی یمانی معاصر، در پیدایی قائم و مهدوی اول قبل از ظهور 25 48 191677 FA محمد شهبازیان دانش آموخته سطح چهار مرکز تخصصی مهدویت مسلم کامیاب دانش آموخته سطح 4 مرکز تخصصی مهدویت. 0009-0000-5228-3610 Journal Article 2024 03 03 Throughout history, the great idea of Mahdism has always been attacked by the deviant and false movements. Some of them have created a ground to mispresent themselves as the promised Mahdi (A.S) by presenting teachings such as “the first Mahdi” and “Mahdi before appearance”, and “the severalty of Mahdi(s) to the extent that they have confiscated the functions of the Appearance era and Imam Mahdi in their own name. Seyyed Muhammad ibn Fallah, the founder of the Musha'sha'iyyah sect, and Ahmad Ismail Basri, the founder of Yamani group, are among the claimants who have sought to confiscate the Mahdism teachings in their own favor by claiming the severalty of Mahdi(s) and introducing themselves as the first Mahdi. The following article, organized in a descriptive-analytic-critical manner, has investigated the documents these two sects have presented while explaining the viewpoint of these two sects and their background. The misunderstanding of the word “Mahdi”, the use of fake narrations and invalid texts such as “al-Hedayat al-Kobra”, and “al-Fitan ibn Hemmad”, and the use of unreasonable interpretations are amongst the most important proofs of their falsity. اندیشه سترگ مهدویت در طول تاریخ همواره مورد هجمه‌های جریان‌های انحرافی و دروغین قرار گرفته است. برخی از آنان، با طرح آموزه‌هایی مانند «مهدی اول»، «مهدی قبل از ظهور» و «تعدد مهدیین» بستری را به منظور مطرح کردن خود به جای مهدی موعود ایجاد کرده‌اند؛ تا حدی که کارکردهای عصر ظهور و امام مهدی؟عج؟ را به نام خود مصادره کرده‌اند. «سید محمد بن فلاح»، موسس فرقه مشعشعیان و «احمد اسماعیل بصری»، موسس گروهک یمانی، از جمله مدعیانی هستند که با طرح تعدد مهدیین و معرفی خود به عنوان اولین مهدی در صدد مصادره آموزهای مهدویت به نفع خود بوده‌اند. نوشتار پیش رو که به روش توصیفی –تحلیلی انتقادی سامان یافته است؛ ضمن تبیین دیدگاه این دو فرقه و پیشینه شناسی آن، استنادات این دو فرقه را واکاوی کرده است. فهم اشتباه از واژه مهدی، استفاده از روایت‌های جعلی و متون غیر معتبر مانند الهدایه الکبری و الفتن ابن حماد و استفاده از تأویل‌های بدون دلیل از مهم‌ترین دلایل واهی آنان است.

https://www.mouoodmag.ir/article_191677_67a900732336f1ce9d0c0496352fa9ab.pdf

پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 The Reflection of Mahdism in the Formation of Islamic Revolution of Iran نقش باورداشت مهدویت در شکل‌‌گیری انقلاب اسلامی ایران 49 64 191678 FA محسن شریعتی دانش پژوه سطح 4 مهدویت گرایش سیاسی – اجتماعی Journal Article 2024 03 03 The current paper reflects on the belief of Mahdism in the formation of the Islamic Revolution of Iran. It is assumed that the Islamic Revolution was influenced by the idea of Mahdism and is a prominent example of the revolutions that have taken place with attention to the messianic and awaiting aspect, especially with the approach and the reading presented by Imam Khomeini about Mahdism since 1342 (Solar Year). This belief officially appeared in the political and revolutionary arena of the Iranian people as a powerful and major driving force. The research method in this regard is a descriptive-analytic one and is based on the sociological studies. The findings of this paper are categorized into four areas. The belief of Mahdism in the first place has influenced the area of perception and change in the world-view of the people, and after establishing a world-view, it is beneficial in the realm of values and in fact, it has created Mahdavi values in line with the revolution. Mahdism belief has had an impact on the Revolution in the realm of behavioral norms, that is, Mahdism created values which affected the Revolution in line with it and finally, in the realm of symbols and Mahdism symbols, it has emerged to accelerate the Iranian Revolution. پژوهش پیش‌‌رو به بازتاب باورداشت مهدویت در شکل‌‌گیری انقلاب اسلامی ایران می‌پردازد. مفروض این پژوهش آن است که انقلاب اسلامی تحت تأثیر اندیشه مهدویت بوده و نمونه بارز انقلاب‌‌هایی است که مبتنی بر بعد موعودگرایی و انتظار، رخ داده است؛ به ویژه با رویکرد و قرائتی که از سال ۱۳۴۲ش، توسط امام خمینی؟رح؟ از مهدویت ارائه شد. این باورداشت رسماً به عنوان عاملی قوی و محرکی بزرگ در عرصه سیاسی و انقلابی مردم ایران نمودار گشت. روش تحقیق در این مسئله توصیفی – تحلیلی و بر پایه مطالعات جامعه‌‌شناسی استوار است. یافته‌‌های این مقاله در چهار حوزه به شرح ذیل دسته‌‌بندی می‌‌شود: باورداشت مهدویت در مرحله نخست، بر حوزه بینشی و تغییر در جهان‌‌بینی مردم ایران، تأثیرگذار بود و بعد از ایجاد جهان‌‌بینی، در حوزه ارزش‌ها مفید بوده و در واقع ایجاد ارزش‌های مهدوی در راستای انقلاب نمود یافت. باورداشت مهدویت در حوزه هنجارهای رفتاری هم بر انقلاب تأثیر گذاشت یعنی مقوله مهدویت، ارزش‌هایی ایجاد کرد که در محتوا و ماهیت انقلاب اثر گذاشت و در نهایت در حوزه نمادها و سمبل‌‌های مهدوی، برای تسریع در امر انقلاب ایران ظهور و بروز پیدا کرد.

https://www.mouoodmag.ir/article_191678_19c65afd3f5eaebaf77e8ec77cbbd51b.pdf

پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 The Process of Evolution of Orientalists’ Views on Mahdism: Second Period (from 1946-1978 AD) سیر تحول آرای مستشرقان در مورد مهدویت، (از 1946 تا 1978 میلادی) 65 94 191679 FA زهیر دهقانی آرانی عضو هیئت علمی مرکز تخصصی مهدویت و پژوهشگر پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی Journal Article 2024 03 03 Western scholars and orientalist views in the field of Mahdism and related issues have undergone many changes in the last 150 years. According to some indicators, these views can be divided into four periods that the study of the evolution of their views in the second period (from 1946 to 1978) is the subject of the current paper. This paper is an exploratory research and is prepared by descriptive-analytical method and after categorizing and mentioning the most important views of the scholars on the Mahdism in this period, various analyzes and statistics on the type and volume of the topics of interest, sources used, and some other statistics including nationality of the Orientalists, are presented. According to the results of the current study, this period has distinctions from the earlier and subsequent periods, including more detailed views in the field of Mahdism and specialized research of some Orientalists on the subject of Shiite Mahdism. دیدگاه‌های مستشرقان و پژوهشگران غربی در زمینه مهدویت و موضوعات مرتبط با آن، در 150 سال اخیر دچار تغییرات بسیاری شده است. با توجه به برخی شاخص‌ها، این دیدگاه‌ها را می‌توان به 4 دوره زمانی تقسیم‌بندی کرد که بررسی سیر تحول آرای ایشان در دوره دوم (از 1946 تا 197م)، موضوع کار تحقیقاتی پیش روست. نوشتار جاری از نوع «اکتشافی» است و با روش توصیفی-تحلیلی تهیه شده است و پس از دسته‌بندی و ذکر مهم‌ترین دیدگاه‌های مستشرقان در زمینه مهدویت در این بازه زمانی، تحلیل‌ها و آمارهای مختلفی در زمینه نوع و حجم موضوعات مورد توجه، منابع به‌کاررفته و برخی آمارهای دیگر، از جمله ملیت مستشرقان ارائه شده است. مطابق نتایج پژوهش جاری، این دوره دارای تمایزاتی با دوره پیشین و دوره‌های بعدی است؛ از جمله ارائه دیدگاه‌هایی دقیق‌تر و تحقیقاتی جزئی‌تر در عرصه مهدویت به همراه ورود تخصصی برخی مستشرقان در موضوع مهدویت شیعی.

https://www.mouoodmag.ir/article_191679_67f6dc5c39d248d912baae3ac2ddc717.pdf

پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 An Examination of the Role of Sin and Repentance in Delaying and Hastening the Appearance of the Jewish Savior واکاوی نقش گناه و توبه در تأخیر و تعجیل ظهور منجی یهود 95 116 191680 FA جمال فلاح یخدانی دانش پژوه سطح 4 مهدویت گرایش سیاسی ـ اجتماعی رحیم کارگر استادیار و عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی Journal Article 2024 03 03 One of the reasons that has historically led people to morass of destruction is sin. The Jewish Bible acknowledges this divine tradition which was the reason to the deprivation of people of all sorts of blessings, especially salvation, due to the sin. There, it acknowledges the fact that as long as the Israelites and the Jews worshiped God, He was by their side as their only Savior; however, when they rebelled and did not repent, God left them and afflicted them with all sorts of calamities. This study, with a descriptive-analytic method and with the aim of explaining the status of one of the barriers of the appearance of Mashih (Messiah) which is the sin, proves this fact that sin has caused the hardship and suffering for the Israelites and the Jews, and repentance can also alleviate these hardships and prepare the preliminaries for salvation and speed up the appearance of Mashih (Messiah). یکی از عواملی که در طول تاریخ، انسان‌ها را به ورطه نابودی کشانده، ارتکاب «گناه» است. در کتاب مقدس یهودیان به این سنت الاهی اذعان شده که ارتکاب گناه، سبب بی‌بهره شدن از انواع نعمت‌ها، مخصوصاً «نجات» می‌باشد. در آنجا به این حقیقت اذعان می‌شود تا بنی‌اسرائیل و یهود خدا را پرستش می‌کردند، خدا هم به‌عنوان تنها منجی قوم در کنار آن‌ها بوده است؛ اما وقتی عصیان ‌کردند و توبه نکردند خدا آن‌ها را تنها ‌گذاشت و آن‌ها را به انواع بلاها مبتلا ‌کرد. این پژوهش کوشیده است با رویکرد توصیفی- تحلیلی و باهدف تبیین یکی از موانع ظهور ماشیح که ارتکاب گناه باشد، این حقیقت را اثبات کند که آن‌گونه که گناه سبب بلا و رنج بنی‌اسرائیل و یهود شد، توبه نیز می‌تواند این گرفتاری‌ها را از این قوم رفع و مقدمات نجات آنان را فراهم کند و ظهور ماشیح را به جلو بیندازد.

https://www.mouoodmag.ir/article_191680_a252c7f0cc7c1e0dc9acd45f302d1b29.pdf

پژوهشکده مهدویت و موعودگرایی انتظار پویا؛ مرکز تخصصی مهدویت حوزه علمیه قم دوفصنامه علمی-ترویجی پژوهشنامه موعود 27170241 1 2 2020 02 20 An Examination Around the Position and Role of Muhammad Ibn Homam Eskafi in the So-called Foundation for Delegation بررسی جایگاه و نقش محمد بن همام اسکافی در نهاد وکالت 117 138 191681 FA محمد مهدی صمصامی پژوهشگر پژوهشکده مهدویت و موعود گرایی انتظار پویا جواد جعفری استاد حوزه علمیه قم و پژوهشگر مهدویت Journal Article 2024 03 03 Some scholars at the Minor Occultation era, in addition to transmitting the teachings of the People of the Household in the form of narrations and works of the past people, also played the role of advocate in the so-called foundation for delegation; among them, we can mention Muhammad Ibn Homam Eskafi. This paper, with a descriptive-analytic method, intends to investigate the position and role of Muhammad ibn Homam in the so-called foundation for delegation. This study, by investigating and searching the historical and hadith sources, proves that Muhammad ibn Homam was one of the members of the so-called foundation for delegation during the second and third lawyer period and was in charge of the so-called foundation for delegation for short time. Moreover, by investigating his role in the so-called foundation for delegation, we mention that he had played a significant role in consolidating the delegation of Muhammad ibn Othman and Hussain ibn Noah, and in confronting the false claimants and devious attorneys, especially Shalmaghani, and has used the strategy of prevarication to conceal the name and the location of the Twelfth Imam برخی از عالمان دوران غیبت صغرا، در کنار انتقال معارف اهل بیت؟عهم؟ در قالب بیان روایات و آثار گذشتگان، در «نهاد وکالت» نقش آفرینی می‌کردند، که از زمره آنان می‌توان از محمد بن همام اسکافی نام برد. این نوشتار با روش توصیفی – تحلیلی، در صدد واکاوی جایگاه و نقش محمد بن همام در نهاد وکالت است. این جستار با بررسی و کاوش در منابع حدیثی و تاریخی، اثبات می‌‌کند که محمد بن همام از اعضای نهاد وکالت در دوره وکلای دوم وسوم بوده و مدتی سرپرستی نهاد وکالت را نیز برعهده داشته است. همچنین در این نوشتار با بررسی نقش وی در نهاد وکالت، اشاره خواهد شد که وی در تثبیت وکالت محمد بن عثمان و حسین بن روح و در مقابله با مدعیان دروغین و وکیلان منحرف، خصوصاً شلمغانی نقش بسزایی داشته است و از راهبرد تقیه برای پنهان داشتن نام ومکان امام دوازدهم؟ع؟ بهره ‌برده است.

https://www.mouoodmag.ir/article_191681_f7d9d3a49d9fd5387c31e80bc88e9643.pdf